Gent › Plekken en bezienswaardigheden
Sint-Niklaaskerk
Sint-Niklaaskerk
De kerk van de kooplieden, uit de 13e eeuw, in blauwgrijze Doornikse steen: Scheldegotiek. De toren staat midden op het dak en diende ook als uitkijk, lang voor het Belfort er stond. Nu zijn er ook concerten en tentoonstellingen.
Photo: Trougnouf (Benoit Brummer), CC BY 4.0, via Wikimedia Commons
.jpg){kind=link}
De Sint-Niklaaskerk is de eerste van Gents drie torens die je ziet als je van de Sint-Michielsbrug komt, en misschien de mooiste. Ze is gebouwd in Scheldegotiek, een stijl die alleen in deze streek voorkomt: eenvoudige, krachtige gotiek in blauwgrijze steen uit Doornik, over de Schelde naar Gent verscheept. Kijk naar de hoektorentjes op de gevels en naar de grote vieringtoren, die niet vooraan staat zoals bij de meeste kerken maar midden op het dak, boven waar schip en dwarsschip elkaar kruisen.
Binnen is de kerk verrassend licht en hoog. De ramen laten veel daglicht op de bleke steen vallen, en je ziet hoe de gotische bouwers het gewicht van het dak met pijlers en bogen droegen. Er is een groot barok hoogaltaar, en het indrukwekkende orgel is het werk van de Franse orgelbouwer Aristide Cavaillé-Coll, die ook de orgels van Notre-Dame en Saint-Sulpice in Parijs maakte.
De kerk wordt nog gebruikt voor diensten, maar ook voor concerten, tentoonstellingen en evenementen. Juist omdat ze aan de drukke Korenmarkt staat, is ze een goede plek voor een rustig moment. Bezoek het in 3D ›
Geschiedenis
Sint-Niklaas is de kerk van de kooplieden. Ze staat aan de Korenmarkt, waar in de middeleeuwen graan en andere goederen werden verhandeld, en werd betaald door de rijke handelaars en gilden van de stad. Sint-Nicolaas is geen toeval: hij is onder meer de patroonheilige van kooplieden en schippers. Eerst stond hier een romaanse kerk; begin 13e eeuw begon het werk aan de gotische kerk die je nu ziet.
De vieringtoren diende lang als uitkijkpost van de stad. Wachters hielden er de omgeving in de gaten, en de klokken riepen de stedelingen samen. Toen het Belfort in de 14e eeuw klaar was, nam het die rol over. In de loop der eeuwen werd de kerk getroffen door branden, door de beeldenstorm en door de Franse revolutionairen, die haar een tijdje als stal gebruikten.
Vanaf de 18e eeuw groeiden huisjes en winkeltjes tegen de buitenmuren, tot de kerk bijna achter een rij gevels verdween. Die werden pas in de 20e eeuw weggehaald. Toen was de kerk in zo’n staat dat ze een tijd moest sluiten. In de jaren zestig begon een lange restauratie, die tientallen jaren duurde en de kerk de blauwgrijze schoonheid teruggaf die je nu ziet.
Als je het wilt zien
De kerk staat aan de Korenmarkt, tussen de Sint-Michielsbrug en het Belfort, en is gratis te bezoeken. Ze is meestal elke dag open, op maandag vaak pas vanaf de middag, en tijdens diensten en evenementen kan een deel afgesloten zijn. Een bezoek duurt ongeveer twintig minuten.
Houd de agenda in de gaten: er zijn regelmatig orgelrecitals en andere concerten, en dan hoor je het Cavaillé-Coll-orgel op zijn best.
Meer in Gent
Sint-BaafskathedraalGebouwd van de 13e tot de 16e eeuw, met een toren van 89 m. Binnen hangt de Aanbidding van het Lam Gods (1432) van de gebroeders Van Eyck, een van de beroemdste en meest gestolen schilderijen ter wereld. Het paneel van de Rechtvaardige Rechters, gestolen in 1934, is nooit teruggevonden.
BelfortDe stadstoren van 91 m, begonnen in 1313. Gent bewaarde hier zijn privilegies, en wachters keken uit naar brand en vijanden. Bovenop houdt een vergulde draak de wacht. Samen met de Lakenhalle ernaast staat het op de Werelderfgoedlijst van UNESCO.
GravensteenDe burcht van de graven van Vlaanderen, in 1180 gebouwd door Filips van de Elzas. Later was het een rechtbank, een gevangenis en zelfs een katoenspinnerij, en rond 1900 kreeg het zijn kantelen terug. In 1949 bezetten studenten het, uit protest tegen de stijgende bierprijs.
Graslei en KorenleiDe middeleeuwse haven van Gent, aan beide oevers van de Leie. Schippers losten hier graan en de gilden bouwden hun huizen langs de kade. Het Koornstapelhuis, het grijze romaanse graanpakhuis van rond 1200, is een van de oudste huizen van de stad.
Sint-MichielsbrugGebouwd aan het begin van de 20e eeuw, net voor de Wereldtentoonstelling van 1913. Kijk naar het oosten en je ziet de drie torens van Gent op een rij: Sint-Niklaas, het Belfort en Sint-Baafs. Achter je staat de Sint-Michielskerk, waarvan de toren nooit af raakte.
StadhuisEen stadhuis in twee stijlen: weelderige laatgotiek aan de Hoogpoort, sobere renaissance aan de Botermarkt. Geldgebrek en de godsdienstoorlogen legden de bouw telkens stil. De Pacificatie van Gent, een vrede tussen de provincies van de Nederlanden, werd hier in 1576 getekend.
VrijdagmarktHet plein van markten, feesten en opstanden, waar de graven van Vlaanderen werden ingehuldigd. In het midden wijst Jacob van Artevelde, de brouwer die Gent in 1338 leidde, de weg. Aan de overkant staat Ons Huis, het grote huis van de socialistische arbeidersbeweging.
Groot VleeshuisDe overdekte vleeshal van de beenhouwers, gebouwd van 1406 tot 1419. Onder de indrukwekkende houten kap hangen nog altijd hammen te drogen. Nu kun je er Oost-Vlaamse streekproducten kopen en proeven.
GraffitistraatHet Werregarenstraatje: sinds de jaren negentig mag hier iedereen legaal spuiten. De muren krijgen bijna elke week een verse laag verf, zodat geen bezoek op het vorige lijkt.
KouterGents deftigste plein, ooit een veld en een plaats voor optochten en schuttersfeesten. Sinds de 18e eeuw is hier elke zondag een bloemenmarkt, met een fanfare in de muziekkoepel. Het blauwe kioskje schenkt er een drankje bij.
VooruitDe feestzaal van de socialistische coöperatie Vooruit, geopend in 1914: arbeiders kwamen hier dansen, voor theater en concerten, en om te eten in het café. Kunstenaars redden het in de jaren tachtig van verval. Tegenwoordig is het het kunstencentrum VIERNULVIER.
Sint-PietersabdijDe abdij op de Blandijnberg werd in de 7e eeuw gesticht, volgens het verhaal door Sint-Amandus, en groeide uit tot een van de rijkste van Vlaanderen. De barokke kerk met koepel (1629-1720) is van Pieter Huyssens. De Fransen hieven de abdij in 1796 op; nu is ze een tentoonstellingshal, met achter haar muren een abdijtuin met wijnranken en ruïnes.
Gent ZuidTot 1928 stond hier het Zuidstation, Gents eerste treinstation. Tegenwoordig is het het knooppunt van De Lijn: de meeste stadsbussen beginnen en eindigen hier, en de trams komen er langs op weg naar het centrum en Sint-Pieters.
BlaarmeersenGents sport- en recreatiepark, bij de Watersportbaan. Op hete dagen zit het strand aan de zwemvijver vol, en joggers lopen hun rondjes rond de 2,3 km lange roeibaan. Er zijn ook een camping, een atletiekpiste en beachvolleybal.
MammelokkerKijk boven de deur van dit huisje tegen de Lakenhalle: een jonge vrouw die een oude man de borst geeft. Het is de Romeinse legende van Pero, die haar vader Cimon zoogde toen hij in de gevangenis werd uitgehongerd. Toen dat uitkwam, werd hij vrijgelaten. De cipiers van de stadsgevangenis, die van 1742 tot 1902 in de kelders van de Lakenhalle zat, woonden hier. Mammelokker is Gents dialect voor borstzuiger. Het reliëf dateert van 1741, in 1962 opnieuw gehouwen door Jan Anteunis.
Karel SabbebergGents enige berg, zo’n 30 meter hoog en door mensenhand gemaakt. Tot 2003 skiede Gent hier op borstelmatten. In 2019 werd hij genoemd naar de ultraloper Karel Sabbe, die er duizenden keren op en af liep tijdens zijn training. Sinds 2009 kijkt een uitkijktoren bovenop uit over de stad.
NeuzekesPaarse kegelvormige snoepjes met een vloeibaar frambozenhart, verkocht vanaf karretjes op de Groentenmarkt.
De tramsDe witte en gele trams van De Lijn, die met hun bel door de smalle straten van de oude stad rinkelen.
De Gentse FeestenTien dagen elke juli waarin de hele oude stad een van de grootste straatfestivals van Europa wordt.
De fietsstadSinds 2017 kunnen auto’s niet meer dwars door het centrum rijden, en hebben fietsen de straten overgenomen.